Κατανοήστε το Θυμωμένο Παιδί

Ένας παράγοντας που προκαλεί στρες στην οικογένεια και θυμό στους γονείς είναι ο θυμός του παιδιού. 

Ειδικά στις μικρές ηλικίες, μέχρι περίπου 7 ετών, ο παιδικός θυμός έχει μια κρυφή ρίζα, που λίγοι γονείς την κατανοούν: τη δυσκολία του παιδιού να κατονομάσει τα συναισθήματα που νιώθει εκείνη τη στιγμή, παράλληλα με τη δυσκολία του να τα εκφράσει με λόγια και ήρεμο τρόπο.

Η Πηγή του Θυμού

Καταλαβαίνουμε ότι ένα παιδί είναι θυμωμένο από τη συμπεριφορά του: φωνάζει, χτυπάει, κλωτσάει, γίνεται επιθετικό, κλαίει…  Συχνά όμως, οι γονείς βλέπουν την κακή συμπεριφορά και δεν αντιλαμβάνονται ότι το παιδί είναι θυμωμένο, θεωρούν ότι απλώς έχει κακή συμπεριφορά και το τιμωρούν.  Με την τιμωρία, όμως, δεν πετυχαίνουν κάτι! Όταν η αιτία της κακής συμπεριφοράς του παιδιού είναι ο θυμός, τότε οι γονείς πρέπει να δώσουν προσοχή στο συναίσθημα.  Το παιδί δυσκολεύεται να εκφράσει το πώς νιώθει, ενδεχομένως δεν έχει το λεξιλόγιο για να ονοματίσει τα συναισθήματά του και έτσι ξεσπάει συμπεριφορικά.  Το πρώτο που έχει να κάνει ο γονιός όταν το παιδί του είναι θυμωμένο –πριν θυμώσει ο ίδιος!- είναι να δώσει στο παιδί να καταλάβει ότι είναι συναισθηματικά μαζί του και κατανοεί πώς νιώθει.

Εγκέφαλος και Συναισθήματα: Δεξί και Αριστερό Ημισφαίριο

Όταν το παιδί είναι θυμωμένο και έχει κακή συμπεριφορά, κάνουμε το εξής λάθος: προσπαθούμε με λόγια να το πείσουμε να σταματήσει (με απειλές, παρακάλια, δωροδοκίες…).  Αυτό δε λειτουργεί! Ο λόγος είναι απλός!  Ο γονιός προσπαθεί με τα λόγια, που είναι ικανότητα που εδράζει στο λεκτικό, αναλυτικό αριστερό ημισφαίριο του εγκεφάλου,  ενώ εκείνη τη στιγμή του ξεσπάσματος λειτουργεί, το δεξί, συναισθηματικό ημισφαίριο του εγκεφάλου του παιδιού.  Αν όμως εκείνη τη στιγμή ο γονιός αγκαλιάσει το παιδί, το καθησυχάσει χωρίς λόγια, ή απλώς του δείξει συναισθηματική κατανόηση, δημιουργείται η πρώτη γέφυρα ηρεμίας και καλής επικοινωνίας μεταξύ των δύο εγκεφαλικών ημισφαιρίων.

Μάθετε να Ακούτε Προσεκτικά

Όταν το παιδί είναι θυμωμένο και έχει κακή συμπεριφορά, οι περισσότεροι γονείς αρχίζουν τα μπλα-μπλα, είτε προσπαθώντας να σταματήσουν την κακή συμπεριφορά, είτε απειλώντας, είτε κάνοντας κήρυγμα στο παιδί, κοκ.  Έτσι όμως δεν μπορεί να καταλάβει ο γονιός τι πυροδότησε την κακή συμπεριφορά του παιδιού, άρα δεν μπορεί να δουλέψει στον τομέα της πρόληψης, για την επόμενη φορά.  Ακούστε προσεκτικά τι έχει να σας πει το παιδί για τα συναισθήματά του, χωρίς να το κρίνετε και χωρίς να το διακόψετε.  Ρωτήστε τι έγινε αμέσως πριν το ξέσπασμα, και αμέσως πριν από αυτό που σας είπε ότι συνέβη πριν το ξέσπασμα.  Μη ρωτάτε ερωτήσεις που ξεκινάνε με το «γιατί», επειδή έτσι βάζετε το παιδί στη θέση του κατηγορούμενου.  Κατανοήστε τη σειρά των γεγονότων και των αντίστοιχων συναισθημάτων που οδήγησαν στο ξέσπασμα.  Βοηθήστε το παιδί να νιώσει καλύτερα και έτσι, να φερθεί καλύτερα.

Απλοί Τρόποι για να Ακούτε Προσεκτικά

1.  Βάλτε το δικό σας θυμό, εκνευρισμό, απογοήτευση, άγχος, κλπ στην άκρη, ώστε να μη σας θολώσουν το μυαλό και ξεσπάσετε προς το παιδί σας.
2. Ηρεμήστε και διατηρήστε ψύχραιμη στάση.  Πάρτε μερικές βαθιές, χαλαρωτικές αναπνοές.  Φανταστείτε ότι έχετε μια σκούπα και σκουπίζετε και βάζετε τα δικά σας αρνητικά συναισθήματα στην άκρη.  Πέστε στον εαυτό σας «θα περάσει κι αυτό» ή «μπορώ να το αντιμετωπίσω ψύχραιμα».
3. Κοιτάξτε το παιδί στα μάτια και ακούστε αυτό που έχει να σας πει, χωρίς να κάνετε ταυτόχρονα κάτι άλλο.
4. Παρατηρήστε τη γλώσσα σώματος του παιδιού σας: την έκφρασή του, τον τόνο της φωνής του, τις κινήσεις του.  Αποκωδικοποιήστε τα μηνύματα που σας στέλνει.
5. Δώστε του να καταλάβει ότι είστε σύμμαχοι, επιτρέποντας του με τη φαντασία να κάνει αυτό που επιθυμεί αλλά δεν του επιτρέπετε ή δε γίνεται.  Έτσι, με έκφραση συμπάθειας και χαμόγελο μπορείτε να πείτε «τι καλά που θα ήταν οι σαλάτες να ήταν σούπερ ανθυγιεινές και τα γλυκά σούπερ υγιεινά!».

Θα χαρώ να ακούσω τις απόψεις σας και να κουβεντιάσουμε στο http://anelanda.gr/liza/epikoinwnia/

Θυμηθείτε επίσης να επισκεφθείτε την επαγγελματική μου σελίδα  στο Facebook

https://www.facebook.com/lvarvogli και να κάνετε like!

Διαλέξτε Αγάπη, Ηρεμία, Χαρά!

Δρ Λίζα

Ψυχολόγος- Συγγραφέας Παιδικών Βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα »

10 +1 Τρόποι για να Διατηρήσετε την Ψυχραιμία σας: Όταν το παιδί σας σας κάνει να θέλετε να ουρλιάξετε

Μπορείτε να ρυθμίσετε τα συναισθήματά σας;  Μπορείτε να συγκρατήσετε τα ξεσπάσματά σας;  Αυτό είναι το πιο δύσκολο για τους περισσότερους γονείς…  Πέστε μου, τι κάνετε όταν η συμπεριφορά του παιδιού σας σας κάνει να θέλετε να ουρλιάξετε;

Έχετε τις εξής επιλογές:

α. Να αρχίσετε να ουρλιάζετε και μετά να το μετανιώσετε. 

β. Να αντισταθείτε στον πειρασμό να ουρλιάξετε και να καλμάρετε τον εαυτό σας.

Είτε το θέλουμε είτε όχι, είναι στο χέρι του γονιού είτε να χειροτερέψει την κατάσταση με περισσότερες φωνές είτε να κατευνάσει τα πράγματα, διατηρώντας την ψυχραιμία του.

Το σημαντικό είναι να επιλέξουμε μία θετική ενέργεια ΠΡΙΝ βάλουμε τις φωνές!  Τις περισσότερες φορές ο λόγος που οι γονείς ‘το χάνουν’ και βάζουν τις φωνές είναι επειδή δεν έχουν θέσει όρια: κρατιούνται, κρατιούνται να μη βάλουν τις φωνές και στο τέλος τα πράγματα εξωθούνται στα άκρα και οι γονείς ξεσπάνε βάζοντας τις φωνές!  Οπότε, όλη η καλή τους θέληση να κρατηθούν πάει χαμένη, γιατί εξαρχής έχουν επιλέξει λανθασμένη στρατηγική.  Χρειάζεται αα θέσετε όρια ΠΡΙΝ νευριάσετε! 

Αν νιώσετε κάτι να σας τσιγκλάει, να χάνετε την υπομονή σας, τότε αυτό είναι το σήμα να κάνετε κάτι, και, φυσικά, όχι να βάλετε τις φωνές!

Ποιο είναι λοιπόν το κλειδί;  Να παρέμβετε με θετικό τρόπο, ώστε να ικανοποιήσετε τις ανάγκες του παιδιού αλλά και τις δικές σας, χωρίς φωνές!

Συγκεκριμένα και πρακτικά!

1. Αν είναι απαραίτητο θα πρέπει να παρέμβετε σε μια επικίνδυνη για το παιδί κατάσταση.  Αυτό όμως μπορείτε να το κάνετε χωρίς περιττές φωνές και χωρίς να ουρλιάξετε στο παιδί που έκανε κάτι επικίνδυνο. Επικεντρωθείτε στην ασφάλεια, δαγκώστε τη γλώσσα σας και συζητήστε αργότερα τι έκανε λάθος το παιδί και τι θα έπρεπε να κάνει σωστά.

2. Όλα καλά, όλα υπό έλεγχο.  Τη στιγμή που το παιδί σας έχει νευριάσει, η αδρεναλίνη χτυπάει κόκκινο και η αίσθησή σας είναι ότι πρόκειται για κατάσταση κινδύνου και ότι πρέπει να δράσετε άμεσα.  Και δυστυχώς η δράση σε αυτές τις περιπτώσεις είναι κάτι αρνητικό, όπως το να ουρλιάξετε!  Επαναλάβετε στον εαυτό σας: «Όλα καλά, όλα υπό έλεγχο».  

3. Κάντε διάλειμμα! Έχετε αρχίσει να νευριάζετε, το νιώθετε ότι σε λίγο θα ξεσπάσετε…. Κάντε μια συνειδητή προσπάθεια να μιλήσετε σε ήρεμο τόνο, καταρχήν στον εαυτό σας, και μετά απευθυνόμενοι στο παιδί σας: «Πρέπει να ηρεμήσω.  Κάνω διάλειμμα και επιστρέφω σε ένα λεπτό».  Και, απλώς, ήρεμα, απομακρυνθείτε από το παιδί σας!  Αν το πρόβλημα είναι ότι το ένα παιδί σας τσακώνεται με το άλλο, πάρτε μαζί και το παιδί που έχει γίνει στόχος, ώστε να είναι ασφαλές.  

Αναρωτιέστε πώς θα σας ‘ακούσει’ το παιδί σας αν δεν υψώσετε τη φωνή σας και δεν του δείξετε ότι έχετε νευριάσει με αυτά που κάνει;

Την απάντηση τη δίνουν οι έρευνες: όταν οι γονείς νευριάζουν, τα παιδιά ‘αντιγράφουν’ τη διάθεσή τους και νευριάζουν ακόμα χειρότερα.  Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να ‘κλείσει’ το εγκεφαλικό κύκλωμα της μάθησης.  Τα παιδιά μαθαίνουν ότι οι μεγάλοι τους βάζουν με καλό και σταθερό τρόπο όρια, οπότε τους μειώνουν τα νεύρα και τη δυσφορία.  Είναι σημαντικό να ακολουθήσει μια συζήτηση για το πώς λύνουμε τα προβλήματα που μας παρουσιάζονται, ώστε το παιδί να έχει ένα υγιές και πρακτικό μοντέλο του πώς χειριζόμαστε ένα πρόβλημα (και σίγουρα αυτό δεν διδάσκεται με φωνές και ξεσπάσματα!).

4. Βρέστε τι σας ηρεμεί και διώχνει το θυμό σας.  Μάθετε να παίρνετε βαθιές αναπνοές στα δύσκολα  κοιτάξτε τον εαυτό σας στον καθρέφτη και επαναλάβετε: «Είμαι καλός γονιός, όλα θα πάνε καλά», «Είμαι καλός γονιός, μπορώ να χειριστώ την κατάσταση χωρίς νεύρα».

5. Αλλάξτε τις σκέψεις σας ώστε με αυτό τον τρόπο να αλλάξτε τα συναισθήματά σας.  Αν αρχίσετε αρνητικές σκέψεις τύπου «είναι παλιόπαιδο, δεν πρόκειται ποτέ να μάθει να φέρεται σωστά», «είναι παλιόπαιδο, μου σπάει τα νεύρα ή μου καταστρέφει τη ζωή» κλπ, κλπ, τότε είναι αδύνατον να ηρεμήσετε!  Θυμηθείτε ότι το παιδί σας έχει την προσωπικότητά του, είναι ένα ξεχωριστό άτομο και περνάει τα ζόρια του, κάτι που σας το δείχνει με την κακή του συμπεριφορά. 

6. Προσπαθήστε να αποκωδικοποιήσετε την κακή συμπεριφορά και να ανταποκριθείτε στο βαθύτερο αίτημα του παιδιού. Με αυτό εννοώ κάτι πολύ απλό: το παιδί σας έχει εκνευριστεί με κάτι το οποίο δε μπορεί να διαχειριστεί με λόγια και ηρεμία και καταφεύγει στην κακή συμπεριφορά.  Για παράδειγμα: το δίχρονό σας δαγκώνει τα άλλα παιδιά;  Εξετάστε τα βαθύτερα αίτια της συμπεριφοράς του: μήπως δυσκολεύεται στο να μοιραστεί πράγματα; Μήπως το άλλο παιδάκι του πήρε το παιχνίδι του;  μήπως το δικό σας παιδί νιώθει ότι απειλείται κοινωνικά;  Βρέστε το πρόβλημα και βοηθήστε το παιδί να αντιδράσει διαφορετικά.

7. Όταν ηρεμήστε, βάλτε στο παιδί σας όρια, αλλά με κατανόηση. Μη ξεχνάτε ότι τα παιδιά μαθαίνουν από αυτά που βλέπουν τους γονείς να κάνουν, και όχι από αυτά που οι γονείς τους λένε να κάνουν!   Δώστε στο παιδί σας το σωστό μοντέλο του πώς να κυριαρχεί στα συναισθήματά του.  Βοηθήστε το να εκφράσει με λόγια τα συναισθήματα που οδήγησαν στο ξέσπασμα και εξηγήστε ότι δε χρειάζεται να φερθεί έτσι άσχημα.

8.  Όταν και εσείς και το παιδί είστε ήρεμοι, συζητήστε γι’ αυτό που συνέβη.  Βοηθήστε το παιδί να επεξεργαστεί τα αρνητικά του συναισθήματα και να προσπεράσει, ώστε να μην οδηγήσουν στο μέλλον σε κακή συμπεριφορά.  Το κλειδί εδώ είναι να αισθανθείτε ως γονιός συμπόνια και συναισθηματική κατανόηση για το παιδί σας.  Μην ξεχνάτε: τα συναισθήματα επιτρέπονται (πχ ζήλεια), αλλά ΟΧΙ οι πράξεις (να χτυπάει το αδερφάκι του).  «Χτύπησες τον αδερφό σου… πρέπει να ήσουν πολύ θυμωμένη… ξέρω, νευριάζεις πολύ με τον μικρό σου αδερφό, σου χαλάει τα παιχνίδια και δεν ξέρει ακόμα να μοιράζεται… μμμχ.. μερικές φορές εύχεσαι να μην είχες μικρό αδερφό… όλοι νιώθουν κάπως έτσι μερικές φορές… να ξέρεις όμως ότι σε αγαπώ πολύ-πολύ και ότι έχεις τη δική σου σπέσιαλ και μοναδική θέση στην καρδιά μου και αυτή τη θέση δε μπορεί να την πάρει κανένας».

9. Όταν εσείς και το παιδί είστε ήρεμοι και νιώθετε κοντά, διδάξτε του το σωστό.  Συζητήστε με το παιδί πώς μπορεί να χειριστεί μια ανάλογη κατάσταση στο μέλλον.  Εσείς θα έχετε το ρόλο του προπονητή και συνεργατικά με το παιδί θα το βοηθήσετε να βρει αποδεκτές λύσεις και να είναι ο καλύτερος εαυτός του.

10. Η καλύτερη θεραπεία είναι η πρόληψη.  Προλάβετε τον δικό σας εκνευρισμό και τα δικά σας νεύρα με αυτοφροντίδα.  Βρείτε χρόνο για χόμπι, αθλητισμό ή πράγματα που σας δίνουν ευχαρίστηση.  Γίνετε μέλος μιας ομάδας γονέων.  Συζητήστε με φίλους που έχουν παιδιά κοντινής ηλικίας. Θυμηθείτε ότι φάση είναι θα περάσει και ότι τα παιδιά μεγαλώνουν πολύ γρήγορα! 

11. ΣΤΟΠ!  Και αν αρχίσατε να ουρλιάζετε;  Μην πτοηθείτε!  Σταματήστε τις φωνές στη μέση, κλείστε το στόμα σας, βγείτε από το δωμάτιο.  Ακόμα και έτσι δείχνετε αυτοέλεγχο και αυτοσυγκράτηση!  Είστε στη σωστή κατεύθυνση του να γίνετε ένας γονιός που δε φωνάζει!  

Θα με ρωτήσετε «και είναι εύκολα όλα αυτά;».  Θα είμαι ειλικρινής: «όχι».  Όμως, είναι δυνατό να γίνει αυτή η αλλαγή, αρκεί να το επιθυμείτε και να εξασκηθείτε!  

Διαλέξτε αγάπη, ηρεμία, χαρά!

Δρ. Λίζα

Διαβάστε περισσότερα »

ΘΥΜΟΣ: ένα βασανιστικό συναίσθημα που μπορεί να αντιμετωπιστεί

Ο θυμός είναι ένα συναίσθημα που επικεντρώνεται στην αίσθηση του ατόμου ότι δεν έχει τον έλεγχο των πραγμάτων και των καταστάσεων γύρω του.  Ο θυμός που αισθάνεται το άτομο όταν κάποιος τον βρίζει, όταν κάποιος χώνεται μπροστά του ενώ οδηγεί, όταν δεν παίρνει μια αύξηση που περίμενε δημιουργείται από την αίσθηση της ανημπόριας και έλλειψης ελέγχου σε παράγοντες που επηρεάζουν σημαντικές αξίες.  Οι αξίες αυτές μπορεί να είναι περηφάνεια, συνέπεια, δικαιοσύνη—ο άνθρωπος εκνευρίζεται όταν δεν παίρνει αυτό που θέλει.  Ο θυμωμένος άνθρωπος συνήθως νομίζει ότι ξέρει τι δημιούργησε το πρόβλημα και έχει ένα συγκεκριμένο στόχο για το θυμό του.  Πιστεύει ότι ένα ξέσπασμα θυμού κατά κάποιο τρόπο θα ελευθερώσει ενέργεια και θα σπάσει το φράγμα που στέκεται ανάμεσα σε αυτόν και τις επιθυμίες του.

Ο θυμός όμως, συνήθως έχει αρνητικές συνέπειες.  Συσκοτίζει τη σκέψη και την κρίση και δημιουργεί πρόσθετο στρες.  Ο θυμός και η επιθετικότητα –είτε λεκτική-συναισθηματική είτε φυσική- διαβρώνει και συχνά καταστρέφει τις σχέσεις.  Και ο μόνιμος θυμός και εκνευρισμός έχει βρεθεί ότι συνδέεται με καρδιακά προβλήματα και εμφράγματα.

Επιθετικότητα σημαίνει έλλειψη αποδοχής ότι κάποια πράγματα δεν αλλάζουν

Οταν κάποιος κλωτσάει μια σπασμένη πόρτα, βρίζει τον τροχονόμο που του έκοψε κλήση, επιμένει ότι για τα προβλήματά του φταίει το πως τον μεγάλωσαν οι γονείς του, αρνείται να παραδεχτεί ότι μια σχέση τελείωσε και επιμένει, κλπ., είναι επιθετικός επειδή δεν μπορεί να παραδεχτεί ότι ορισμένες πλευρές της πραγματικότητας δεν αλλάζουν.  Επιθετικότητα σημαίνει ότι το άτομο δεν αποδέχεται την πραγματικότητα και προσπαθεί να φτάσει κάποιον στόχο ο οποίος δεν είναι εφικτός.

Ελέγξτε τις σκέψεις που παράγουν θυμό
            Ο θυμός δημιουργείται από αδυναμία του ατόμου να ανταπεξέλθει και να χειριστεί διανοητικά και ψυχολογικά μια κατάσταση.  Αν νιώθετε μόνιμα θυμωμένοι ή εκνευρισμένοι είτε έχετε σημαντικά άλυτα ζητήματα είτε δε χρησιμοποιείτε σωστές συναισθηματικές μεθόδους στη ζωή σας.

Στρατηγικές αντιμετώπισης του θυμού

1.      Διερευνήστε τα συναισθήματα του φόβου και της λύπης που βρίσκονται στη βάση του θυμού.

Μην ξεχνάτε ότι ο θυμός πηγάζει από φόβο και την αίσθηση της ανημπόριας.  Κάποιος σηματνικός στόχος ή αξία απειλείται και το άτομο νιώθει ότι χάνει τον έλεγχο της κατάστασης.  Συχνά δεν παραδέχεται κανείς το συναίσθημα του φόβου και της λύπης επειδή πιστεύει ότι αυτό θα ήταν ένδειξη αδυναμίας.  Ομως, αυτά ακριβώς τα συναισθήματα θα σας να διευκρινίσεται ποιες αξίες και στόχοι σας απειλούνται.  Η αληθινή αιτία μπορεί να μην είναι αυτή που φαίνεται επιφανειακά (π.χ., άργησε ο φίλος σας στο σινεμά) αλλά κάτι βαθύτερο (π.χ., ότι δε νοιάζεται αρκετά για σας).

2.      Αναπτύξτε κατανόηση και άλλη οπτική γωνία

Αν θέλετε να μειώσετε το θυμό σας προς κάποιον, προσπαθήστε να δείτε την κατάσταση από τη δική του οπτική γωνία.  Εαν υπάρχει η δυνατότητα, ζητήστε από το άλλο άτομο κάποιες εξηγήσεις για τη στάση του, τις σκέψεις και τους παράγοντες που οδήγησαν τη συμπεριφορά του στο σημείο να σας προκαλέσει θυμό.  Εαν αυτό δεν είναι δυνατό, προσπαθήστε να μπείτε στη θέση του άλλου και να δείτε τα πράγματα από τη δική του οπτική γωνία.  Προσπαθήστε να φανταστείτε τι σκεφτόταν και γιατί.

3.      Να υποθέσετε τις καλύτερες προθέσεις (όποτε αυτό είναι δυνατό)

Στο βαθμό που κάποιος πιστεύει ότι η φίλη του που δεν απαντάει αμέσως στα τηλεφωνήματακαι ηλεκτρονικά μηνύματά του το κάνει επίτηδες για να τον πληγώσει, αυτό που καταφέρνει είναι να αυξήσει το θυμό του.  Αν βασανίζεται από σκέψεις του τύπου «δε νοιάζεται για μένα», «το κάνει επίτηδες για να με νευριάσει», «είναι εγωίστρια», «θέλει να με κάνει να ζηλέψω», τότε ρίχνει λάδι στη φωτιά του θυμού του.  Αντί γι΄αυτό, μπορεί να ερμηνεύσει τη συμπεριφορά της φίλης του με άλλον τρόπο, π.χ. ότι έχει κι αυτή τις δικές της ανάγκες και υποχρεώσεις που μπορεί να μην της επιτρέπουν να απαντήσει άμεσα.  Μπορεί επίσης να επικεντρωθεί σε αποδείξεις από το παρελθόν και το παρόν ότι η φίλη του τον αγαπάει και νοιάζεται γι’ αυτόν.  Το πως αυτός αποφασίζει να σκεφτεί θα αυξήσει ή θα μειώσει το θυμό του.

Ακόμα και οι πολύ θυμωμένοι άνθρωποι δε θέλουν πρωταρχικά να πληγώσουν κάποιον άλλον, απλά προσπαθούν να προστατεύσουν τον εαυτό τους, να αμυνθούν και να διατηρήσουν τις αξίες τους.

Πως όμως το αξίωμα ότι οι άνθρωποι είναι συνήθως επιθετικοί για να αυτοπροστατευτούν ταιριάζει σε λιγότερο επιθετικά άτομα;  Τι γίνεται όταν ένα άτομο που κανονικά σας αγαπάει και σας νοιάζεται ξαφνικά θυμώνει και προσπαθεί να σας βλάψει με κάποιο τρόπο;  Σε αυτή την περίπτωση το άτομο αυτό δρα με γνώμονα το δίκαιο και την άμυνά του.  Πιθανότατα προσπαθεί να σας δώσει ένα μάθημα, «να σας δείξει», να ισοφαρίσει μαζί σας, ώστε να μην του ξανακάνετε κακό (ακόμα και αν το «κακό» που του κάνατε ήταν να ακυρώστε ένα ραντεβού σας!).  Με δυο λόγια, το άτομο αυτό ενεργεί με την ίδια λογική που ενεργείτε κι εσείς όταν μπαίνετε στο φαύλο κύκλο της σύγκρουσης και υποθέτει για σας τις χειρότερες προθέσεις.

4.      Είναι η «δικαιοσύνη» βασικό ζήτημα;

Συχνά οι προσδοκίες μας αποτελούν το κλειδί των συναισθημάτων μας.  Δεν αποδεχόμαστε εύκολα ότι ούτε εμείς ούτε οι άλλοι είναι τέλειοι.  «Ασχημα, κακά, άδικα» πράγματα συμβαίνουν κάθε μέρα και είναι φυσικό να έχουμε αρνητικά συναισθήματα απέναντί τους.   Αν κανείς λειτουργεί βάσει του δόγματος της «δικαιοσύνης» πιστεύει ότι στη ζωή όλα πρέπει να είναι δίκαια και ότι δεν θα πρέπει να γίνεται καμιά αδικία, τότε έχει προσδοκίες που θα διαψευστούν σύντομα και θα οδηγήσουν στη θλίψη και το θυμό.  Οταν όμως το άτομο λειτουργεί με βάση το «δόγμα της χαράς», τότε τα πράγματα αλλάζουν, γιατί αυτό προτείνει να υιοθετήσουμε αυτό που συμβάλλει περισσότερο στην ατομική και συλλογική χαρά και ευτυχία.

Διαβάστε περισσότερα »