ΜΠΛΟΚΑΡΙΣΜΕΝΟΙ, ΑΓΧΩΜΕΝΟΙ, ΣΤΕΝΑΧΩΡΗΜΕΝΟΙ; ΣΥΓΧΩΡΗΣΤΕ ΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΣΑΣ ΚΑΙ ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΤΕ ΤΗΝ ΑΥΤΟΤΙΜΩΡΙΑ!

Πριν πείτε «Μα εγώ δεν τιμωρώ τον εαυτό μου!» σκεφτείτε τα παρακάτω:

• Μήπως νιώθετε μπλοκαρισμένοι;
• Μήπως αισθάνεστε ότι διαρκώς περνάτε μια δύσκολη φάση;
• Μήπως δεν επιτρέπετε στον εαυτό σας να φτάσει εκεί που μπορεί;
• Μήπως νιώθετε ενοχές;
• Μήπως ο εσωτερικός σας μονόλογος είναι αρνητικός και λέτε άσχημα πράγματα στον εαυτό σας;
• Μήπως αμφιβάλλετε για τις δυνάμεις σας;
• Μήπως βάζετε στον εαυτό σας τρικλοποδιές;
• Μήπως είστε τελειομανής;
• Μήπως έχετε άγχος;
• Μήπως έχετε κατάθλιψη;
• Μήπως δεν ευχαριστιέστε τη ζωή;

Αυτά –και πολλά άλλα- είναι μερικά ενδεικτικά σημάδια ότι ‘τιμωρείτε’ τον εαυτό σας!

Είναι δυνατό να ξεπεράσετε την πρακτική της αυτοτιμωρίας!  Θα πρέπει όμως να μάθετε να διαχειρίζεστε τον εαυτό σας με διαφορετικό τρόπο όταν αισθάνεστε ψυχικό πόνο. Αντί να βασίζεστε στην επίθεση προς τον εαυτό, θα πρέπει να μάθετε σταδιακά να εκφράζετε τον πόνο, να συμπονάτε τον εαυτό σας για το πώς αισθάνεται και να ‘ακουμπάτε’ σε πρόσωπα εμπιστοσύνης για να σας παρηγορήσουν και να μαλακώσουν τον πόνο.  Σιγά-σιγά θα κάνετε κτήμα σας αυτό το παρηγορητικό συναίσθημα που προέρχεται από τους άλλους και θα μάθετε να βασίζεστε στον εαυτό σας για να το βρείτε όταν το χρειάζεστε.  Όμως, είναι απαραίτητο να αισθανθείτε συμπόνια για τον εαυτό σας, για τον πόνο που νιώθετε και να αποδεχτείτε τα πολλά πρόσωπα των ανθρώπινων αναγκών.

Η αυτοτιμωρία σχετίζεται με δύσκολες φάσεις της ζωής του ανθρώπου.  Χρειάζεται λοιπόν κανείς καλλιεργήσει ανθεκτικότητα στις δυσκολίες, πίστη στην ικανότητά του ότι μπορεί να τα βγάλει πέρα, ότι μπορεί να διαχειριστεί τον πόνο της πραγματικής ζωής και ικανότητα να εντοπίζει και να παίρνει αυτό που χρειάζεται ή επιθυμεί, ώστε να μπορέσει να βάλει τέλος στην αυτοτιμωρία.  Έτσι, με προσωπική δύναμη αφήνει κανείς πίσω του την αυτοτιμωρία και στρέφει την ενέργειά του προς τον κόσμο και την πραγματική ζωή.

Βάλτε Τέλος στην Αυτοτιμωρία: Πρακτική Εφαρμογή

Βήμα # 1. Σημειώστε όλα αυτά για τα οποία αισθάνεστε ενοχές.

Πάρτε χαρτί και μολύβι και γράψτε με ειλικρίνεια όλα αυτά που δε σας αρέσουν στον εαυτό σας, καθώς και όλα αυτά για τα οποία μετανιώνετε στη ζωή σας (που κάνατε ή που δεν κάνατε).  Πολλοί θεωρούν ότι με αυτό το βήμα επικεντρώνονται σε αρνητισμό, αλλά η αλήθεια είναι ότι αυτόν τον αρνητισμό τον κουβαλάτε ήδη μέσα σας!  Ένας τρόπος για να ξεκινήσετε να τον διαχειρίζεστε είναι η καταγραφή-παραδοχή-αποδοχή του αρνητισμού που έχετε στο μυαλό σας.  Δώστε στον εαυτό σας χρόνο: μπορεί να χρειαστείτε κάμποσες μέρες για να ολοκληρώσετε τη λίστα σας.

Αν φοβάστε ότι αυτή η διαδικασία καταγραφής θα επιφέρει ψυχολογικό πόνο, σας θυμίζω ότι ήδη βασανίζεστε από συνειδητό ή υποσυνείδητο ψυχικό πόνο κουβαλώντας όλα αυτά τα αρνητικά μέσα σας και επαναλαμβάνοντάς τα.

Αφού ολοκληρώσετε την καταγραφή τους, κάντε μια συμφωνία με το υποσυνείδητό σας: εφόσον καταγράψατε όλα αυτά τα αρνητικά, τα ελαττώματά σας, το τι δε σας αρέσει στον εαυτό σας, τις ενοχές σας, το για ποια πράγματα μετανιώνετε, πέστε στο υποσυνείδητό σας ότι όλο αυτό το υλικό είναι σε ασφαλές και προσιτό μέρος και ότι δε χρειάζεται να σας το υπενθυμίζει κάθε τόσο.

Συχνά η συνεχής επανάληψη των αρνητικών συναισθημάτων που έχει το άτομο είναι η προσπάθεια του υποσυνείδητου να του υπενθυμίσει πόσο σημαντικό είναι το πρόβλημα και ότι πρέπει να κάνει κάτι με αυτό.  Αν καθησυχάσει λοιπόν κανείς το υποσυνείδητό του ότι έχει μεριμνήσει και δεν ξεχνά το πρόβλημα, το υποσυνείδητο μπορεί να χαλαρώσει λιγάκι τις οδυνηρές υπενθυμίσεις του προς το άτομο.

Να τονίσω εδώ ότι σκοπός δεν είναι να ξεχάσει κανείς τα αρνητικά ή να τα διαγράψει, αλλά να επιτρέψει σε αυτό το δύσκολο και αρνητικό υλικό να μεταμορφωθεί σε κάτι άλλο και παράλληλα να σας μεταμορφώσει σε μια καλύτερη εκδοχή του εαυτού σας.

Βήμα # 2. Δηλώστε την πρόθεσή σας και την ετοιμότητά σας να συγχωρέσετε τον εαυτό σας

Πέστε στον εαυτό σας: «Λυπάμαι πολύ που αυτό το ….. συνέβη και αναλαμβάνω την ευθύνη μου.  Όμως αυτό συνέβη στο παρελθόν και τώρα είμαι έτοιμος/η να μάθω το μάθημα που μου προσφέρει αυτή η εμπειρία.  Τώρα είμαι έτοιμος/η να συγχωρήσω τον εαυτό μου σε όλα τα επίπεδα και να αφήσω την εμπειρία αυτή να με μεταμορφώσει σε καλύτερο άνθρωπο.  Σε αυτό το σημείο οι περισσότεροι άνθρωποι χρειάζονται τη βοήθεια της ψυχοθεραπείας για να δουλέψουν σε αυτό το κομμάτι και να ‘ξεκολλήσουν’ από τις ενοχές και το ότι δε μπορούν να συγχωρέσουν τον εαυτό τους.

Βήμα # 3. Πάρτε μια βαθιά ανάσα και φανταστείτε την εμπειρία της δύναμης της αλλαγής

Μάθετε να χαλαρώνετε.  Οραματιστείτε την αλλαγή που συντελείται μέσα σας.  Οραματιστείτε πώς είναι να αφήνετε πίσω σας τις ενοχές και την αυτοτιμωρία.  Φανταστείτε τον εαυτό σας ελεύθερο, χωρίς να κουβαλάτε διαρκώς τα βαρίδια των ενοχών.

Βήμα #  4. Σημειώστε πώς θα φέρεστε από εδώ και πέρα με βάση τις επιθυμητές αλλαγές

Οι γραπτές λέξεις έχουν μεγάλη δύναμη και αποτελούν χειροπιαστή υπενθύμιση της απόφασής σας για αλλαγή.  Σημειώνοντας τις αλλαγές που επιθυμείτε να κάνετε βάζετε τον εαυτό σας σε θέση υπευθυνότητας για να τις πραγματοποιήσει.  Θα πρέπει να προσέξετε ώστε η λίστα σας να μην είναι γενική και αόριστη, αλλά να περιλαμβάνει συγκεκριμένες θετικές συμπεριφορές που θα δείχνουν ότι δεν άγεστε και φέρεστε πλέον από τις ενοχές σας και δεν τιμωρείτε τον εαυτό σας.

Διαβάστε περισσότερα »

Αποκτήστε Κοινωνική Αυτοπεποίθηση

 Εσείς ξέρετε τι είναι η κοινωνική αυτοπεποίθηση;  

Η επιθυμία των ανθρώπων να βρίσκονται με άλλους, να έχουν ευρύ κοινωνικό κύκλο, να μπορούν να ανταποκρίνονται στο διαπροσωπικό κομμάτι της εργασίας τους, η θετική σκέψη και στάση ζωής, όλα αυτά είναι κοινωνική αυτοπεποίθηση!  Πολλοί άνθρωποι όμως, ενώ την επιθυμούν, δεν έχουν κοινωνική αυτοπεποίθηση, ίσως λόγω ταμπεραμέντου ή χαρακτήρα (πχ εσωστρεφής, δειλός) ή λόγων εμπειριών της παιδικής ζωής που καθόρισαν ένα εσωστρεφές μοτίβο κοινωνικής συμπεριφοράς, ή πιθανόν να υπήρχε έλλειψη προτύπων για το πώς είναι οι υγιείς κοινωνικές σχέσεις, ή, ακόμα, ένας συνδυασμός όλων των παραπάνω. 

Μπορεί λοιπόν να αποκτήσει κανείς κοινωνική αυτοπεποίθηση;

            ΝΑΙ!  Ένας σημαντικός τρόπος για να αποκτήσει κανείς ψυχολογική ενέργεια είναι επενδύοντας στις σχέσεις του με τους άλλους. 

Οργανωμένη κοινωνική ζωή

            Για να αποκτήσει κανείς κοινωνικές δεξιότητες και σχέσεις θα πρέπει να επενδύσει χρόνο και κόπο στην οργάνωση της κοινωνικής του ζωής.  Η λέξη-κλειδί είναι εξάσκηση-εξάσκηση-εξάσκηση!  Ακόμα και για τα άτομα με ελάχιστη κοινωνική αυτοπεποίθηση, η πρακτική εξάσκηση του να βρίσκεται κανείς με άλλους ανθρώπους και να αλληλεπιδρά με αυτούς αποτελεί το πρώτο βήμα για την απόκτηση αυτοπεποίθησης.  Οι περισσότεροι άνθρωποι με έλλειψη κοινωνικής αυτοπεποίθησης γνωρίζουν ότι δεν έχουν τις κατάλληλες δεξιότητες ή/και τον κοινωνικό κύκλο για να κάνουν εξάσκηση. Αυτή όμως η έλλειψη είναι και η τροχοπέδη στην ανάπτυξη τους. Είναι λοιπόν σημαντικό να περιβάλλεται κανείς από άλλους ανθρώπους, καταρχήν για να έχει την ευκαιρία να παρατηρεί τι συμβαίνει μεταξύ τους και πώς αυτοί αλληλεπιδρούν.  Το πρώτο βήμα μπορεί να γίνει ως εξής: το άτομο που θέλει να οργανώσει την κοινωνική του ζωή θα πρέπει να πάψει να βρίσκει δικαιολογίες για να μη συμμετέχει σε κοινωνικά γεγονότα και θα πρέπει να αρχίσει να πηγαίνει σε διάφορες εκδηλώσεις, αλλά και να καλεί φίλους στο σπίτι.

Καλλιεργώντας θετική σκέψη

            Οι ανασφαλείς άνθρωποι προσεγγίζουν τους άλλους με άγχος, στρες, νιώθοντας ότι πρέπει να αποδείξουν ότι είναι σημαντικοί, ενδιαφέροντες….Αντίθετα, οι άνθρωποι με αυτοπεποίθηση περιμένουν ότι οι άλλοι θα ανταποκριθούν προς αυτούς με θετικό τρόπο.  Οι ανασφαλείς πιστεύουν ότι οι άλλοι θα τους κατακρίνουν, θα τους απορρίψουν ή θα τους εκθέσουν δημοσίως, με αποτέλεσμα να αφήνουν το φόβο τους να τους μπλοκάρει, να μη συναντούν καινούργιο κόσμο και να μην κάνουν κοινωνικά ανοίγματα.  Όταν όμως το άτομο με ανασφάλεια αναγνωρίσει τις αρνητικές του σκέψεις και προσπαθήσει να τις αντικαταστήσει με πιο θετικές ή πιο ρεαλιστικές σκέψεις, τότε έχει κάνει ήδη ένα βήμα προς τη δημιουργία κοινωνικής αυτοπεποίθησης.

Αναγνωρίζοντας τις κοινωνικές ενδείξεις

Οι άνθρωποι με καλές κοινωνικές δεξιότητες έχουν καλλιεργήσει την ικανότητά τους να συλλέγουν πληροφορίες: μπορούν και ανιχνεύουν την κοινωνική κατάσταση στην οποία βρίσκονται ή πρόκειται να αντιμετωπίσουν και εντοπίζουν σημαντικές πληροφορίες οι οποίες καθοδηγούν τις πράξεις τους.  «Συντονίζονται» στις εκφράσεις του προσώπου των άλλων ανθρώπων, στη γλώσσα του σώματός τους, και είναι ευαίσθητοι στα σημάδια που εκφράζουν πληροφορίες όπως τι αρέσει και τι δεν αρέσει στους άλλους, αν θέλουν να μείνουν μόνοι τους ή αν επιθυμούν συντροφιά, κοκ.

Για να μπορεί όμως να καταλάβει τι ακριβώς αισθάνονται οι άλλοι, θα πρέπει να μπορεί να καταλάβει τον ίδιο του τον εαυτό: το άτομο θα πρέπει να αναγνωρίζει τα δικά του συναισθήματα και να τα κατονομάζει σωστά.  Αυτό ακριβώς είναι το σημείο στο οποίο δυσκολεύονται πολλοί άνθρωποι.  Οι καλοί συνομιλητές κάνουν σχόλια σχετικά με αυτό το οποίο τους μιλάει ο άλλος και σχετικά με την κοινωνική κατάσταση.  Οι καλοί συνομιλητές δε χρειάζεται να είναι ενδιαφέροντες, απλώς να ενδιαφέρονται για αυτόν που τους μιλάει!

Μπείτε στη συζήτηση με χάρη

            Ο σωστός συγχρονισμός είναι ένα άλλο ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο.  Οι άνθρωποι με καλές κοινωνικές δεξιότητες πρώτα βρίσκονται στην περιφέρεια μιας ομάδας στην οποία θέλουν να εισέλθουν: παρατηρούν τι γίνεται, τι συζητιέται και περιμένουν μια ευκαιρία για να συμμετάσχουν και οι ίδιοι, επειδή γνωρίζουν ότι πρέπει να γίνει αυτό με συγκεκριμένο τρόπο.  Συνήθως μια καλή στιγμή είναι όταν υπάρχει μια «κοιλιά» στη συζήτηση: ο καλός συνομιλητής κάνει μια ερώτηση ή αναπτύσσει κάτι το οποίο κάποιος άλλος συζητητής έχει αναφέρει.  Η βασική ιδέα είναι να κάνει κανείς ανοιχτού τύπου ερωτήσεις, οι οποίες απαιτούν μια απάντηση μεγαλύτερη από ένα ξερό ναι/όχι.  Για παράδειγμα, στην ερώτηση: «σας άρεσαν οι ενέργειες του Χ υπουργού» η απάντηση μπορεί απλά να είναι ναι/όχι, και η συζήτηση τελειώνει πριν καν αρχίσει.  Όταν όμως η ερώτηση γίνει «πώς σας φαίνονται οι ενέργειες του Χ υπουργού;», αυτό σηκώνει πολλές και διάφορες απαντήσεις, οπότε ανάβει η συζήτηση.

            Όταν λοιπόν ανάψει η συζήτηση, ο καλός συζητητής δεν την μονοπωλεί, αλλά κάνει ένα βήμα πίσω και δίνει μια ευκαιρία στους άλλους να συμμετάσχουν.  Στόχος δεν είναι να αρχίσει ένα άτομο να αγορεύει, αλλά να δοθεί σε όλους η ευκαιρία να εκφράσουν τη γνώμη τους και να γίνει μια ωραία συζήτηση.

Μαθαίνοντας πώς να διαχειρίζεστε την αποτυχία

            Κάθε άτομο έχει την εμπειρία της απόρριψης.  Το άτομο με κοινωνική αυτοπεποίθηση δεν το παίρνει προσωπικά και δεν αποδίδει την απόρριψή του σε εσωτερικούς παράγοντες, όπως στο ότι δεν είναι συμπαθητικό ή ικανό να κάνει φίλους.  Υποθέτει ότι η απόρριψη συνέβη για διάφορους  τυχαίους λόγους, όπως το ότι δεν ταίριαζε με τα συγκεκριμένα άτομα, ότι κάποιος ίσως είχε κακή διάθεση ή  μια παρεξήγηση.

            Οι άνθρωποι με κοινωνική αυτοπεποίθηση γίνονται δυνατοί χρησιμοποιώντας το φίντμπακ που παίρνουν, για να κάνουν άλλη μία προσπάθεια να γίνουν αποδεκτοί.  Όταν κάποιος με κοινωνική αυτοπεποίθηση έρθει αντιμέτωπος με μια μικρή αποτυχία, αντί να στεναχωρηθεί μπορεί να κάνει μια αντι-πρόταση: «αφού δε μπορείς να τα πούμε αυτή την εβδομάδα, για να δούμε πότε θα σε βόλευε την επόμενη;».  Αν και αυτό δε φέρει αποτέλεσμα, συνειδητοποιούν εγκαίρως ότι δεν ταιριάζουν με αυτό το άτομο, οπότε προσεγγίζουν άλλα άτομα και ομάδες.

            Τα άτομα με κοινωνική αυτοπεποίθηση ξέρουν πώς να λένε «όχι» ή να αρνούνται, δίνοντας κάποιο λόγο για την άρνησή τους και προτείνοντας μια εναλλακτική λύση: «πολύ θα ήθελα να τα πούμε, αλλά έχω ήδη άλλα σχέδια.  Να το κανονίσουμε για μια άλλη μέρα».

Διαχειριστείτε τα συναισθήματά σας

            Οι κοινωνικές καταστάσεις είναι απερίγραπτα περίπλοκες και διέπονται από πολύμορφες δυναμικές.  Υπάρχουν σε αυτές όλων των ειδών οι λεκτικές και μη λεκτικές ενδείξεις, όπως οι εκφράσεις του προσώπου και ο τόνος της φωνής τα οποία κανείς πρέπει να ερμηνεύσει σωστά πριν αποφασίσει ποια είναι η καταλληλότερη αντίδραση-και όλα αυτά πρέπει να γίνουν σε κλάσματα του δευτερολέπτου.

            Για να πετύχει κανείς τα παραπάνω όμως, θα πρέπει να έχει ο ίδιος έλεγχο των δικών του συναισθημάτων, ειδικά των αρνητικών, όπως ο θυμός, ο φόβος, το άγχος, συναισθήματα που συνήθως εμφανίζονται σε δύσκολες καταστάσεις αβεβαιότητας ή σύγκρουσης.  Το κόλπο είναι να μπορεί κανείς να μετατοπίσει την προσοχή του από τα ενοχλητικά ερεθίσματα προς τις θετικές πλευρές της κατάστασης.

Διαχειριστείτε τις διαφωνίες

            Οι διαφωνίες είναι κι αυτές μέρος της κοινωνική κατάστασης.  Η ικανότητα να μπορεί κανείς να χειριστεί τις συγκρούσεις και τις διαφωνίες είναι κι αυτή σημαντική για την κοινωνική αυτοπεποίθηση του ατόμου.  Αντί να πολεμάει κανείς τον άλλον «οφθαλμό αντί οφθαλμού» σε μια κοινωνική διαφωνία ή σύγκρουση, οι άνθρωποι που έχουν κοινωνική αυτοπεποίθηση προτιμούν να σταματήσουν τη σύγκρουση πριν αυτή κορυφωθεί.  Μπορεί να αποσυρθούν, να ζητήσουν συγγνώμη, να προτείνουν κάτι εναλλακτικό, να κάνουν ανακωχή, ή να αλλάξουν θέμα συζήτησης.  Για να μπορεί κανείς να διαχειριστεί τις συγκρούσεις χωρίς επιθετικότητα, χρειάζεται να αναπτύξει την ικανότητά του να ακούει, να επικοινωνεί, να βλέπει τα πράγματα από την οπτική γωνία του άλλου, να συγκρατεί τα αρνητικά του συναισθήματα και να μπορεί να λύνει προβλήματα.  Μερικές φορές το να τοποθετηθεί κανείς και να εξηγήσει τη δική του οπτική γωνία σε μια διαφωνία είναι μια πολύ καλή κίνηση.

Χιούμορ

            Το χιούμορ είναι μία από τις καλύτερες κοινωνικές δεξιότητες. Δεν υπάρχει συνταγή για το πώς να έχει κανείς χιούμορ, αλλά βοηθάει να μπορεί να δει κανείς την ανάλαφρη πλευρά των πραγμάτων.

Παρακαλώ κάνετε κλικ και λάικ στην επαγγελματική μου σελίδα.  Ευχαριστώ! Λίζα

https://www.facebook.com/lvarvogli

Διαβάστε περισσότερα »

Έλλειψη Αυτοπεποίθησης: στο μονοπάτι της δειλίας…

Αναρωτηθήκατε ποτέ πως θα αντιμετωπίσετε μια κοινωνική συγκέντρωση;  Ακυρώσατε ποτέ κάτι την τελευταία στιγμή γιατί δεν αισθανόσασταν έτοιμοι ν’ ανταπεξέλθετε;  Δεν είστε οι μόνοι, μια που εκατομμύρια άνθρωποι στον πλανήτη μας υποφέρουν από δειλία.  Η δειλία είναι μια κατάσταση του πνεύματος, μια οξυμένη αντίληψη των σκέψεων, συναισθημάτων και των αντιδράσεων που έχει κάποιο άτομο απέναντι στην εξουσία, αγνώστους, στενές σχέσεις.  Πρόκειται για μια κατάσταση άλυτων αρνητικών συναισθημάτων που περιβάλλουν την αβεβαιότητα της ψυχολογικής σιγουριάς.

Η έλλειψη αυτοπεποίθησης και δειλία βρίσκονται....στο κεφάλι και...την καρδιά

Oι άνθρωποι χωρίς αυτοπεποίθηση συνήθως δειλιάζουν επειδή δεν εμπιστεύονται τον εαυτό τους και τις δυνάμεις τους.  Να πώς νιώθουν:

• ότι οι άλλοι τους κριτικάρουν
• κανείς δεν τους ακούει
• ντροπή
• την ανάγκη να κρατούν –ψυχολογικά- χαμηλά το κεφάλι
• ότι δεν μπορούν να εμπιστευτούν άλλους
• ότι δεν είναι αρκετά καλοί για να συμμετάσχουν σε κάτι ομαδικό

• Εχουν
• χαμηλή αυτοπεποίθηση
• δυσκολία να εκτιμήσουν τις γνώσεις και ικανότητές τους
• έλλειψη εμπιστοσύνης να κυνηγήσουν τις επιθυμίες τους
• πεποίθηση ότι θα αποτύχουν
• φόβο σε κοινωνικές καταστάσεις
• άγχος ότι τους κατακρίνουν
• συν-εξάρτηση: πιστεύουν ότι η ευτυχία βρίσκεται στους άλλους, όχι μέσα τους
• δυσκολία να εμπιστευτούν άλλους

Τι λένε τα ερευνητικά δεδομένα

            Οι καθηγητές Jerome Kagan και Nancy Snidman, του πανεπιστημίου Harvard, από μελέτες με βρέφη βρήκαν ότι υπάρχουν διαφορές στη φυσιολογία μεταξύ δειλών και κοινωνικών βρεφών ήδη από την ηλικία των δύο μηνών.  Περίπου

15 με 20% των νεογέννητων μπορεί να είναι ήσυχα, προσεχτικά και επιφυλακτικά σε νέες καταστάσεις.  Ερεθίσματα όπως τα κινούμενα μόμπιλ πάνω από το κρεβάτι τους ή μαγνητοφωνημένες ανθρώπινες φωνές πυροδοτούν ένα ευερέθιστο συμπαθητικό νευρικό σύστημα, όπως φαίνεται από ελαφριά ταχυκαρδία, έντονες και άκαμπτες κινήσεις των χεριών και ποδιών, υπερβολικό κλάμα και σημάδια δυσαρέσκειας.  Αλλά και έμβρυα μέσα στη μήτρα που παρουσιάζουν αυξημένο καρδιακό παλμό μεγαλώνουν και γίνονται δειλά παιδιά!  Στην ηλικία των 4 ετών, τα δειλά παιδιά έχουν περισσότερη δραστηριότητα στα εγκεφαλικά κύματα του δεξιού ημισφαιρίου, το οποίο συνδέεται με το άγχος, σε αντίθεση με τα παιδιά που δεν είναι δειλά και έχουν περισσότερα κύματα στο αριστερό ημισφαίριο.  Μακροχρόνιες έρευνες δείχνουν ότι 75% των παιδιών, είτε δειλά είτε τολμηρά, διατηρούν το συμπεριφορικό στυλ τους.  Πολλοί δειλοί έφηβοι περιγράφονται ως «συγκρατημένα παιδάκια και μωρά». Υπάρχουν ενδείξεις ότι αυτά τα βιολογικά χαρακτηριστικά είναι εκδήλωση μιας γενετικής προδιάθεσης που βρίσκεται στους γονείς και παπούδες των δειλών μωρών, οι οποίοι περιγράφουν τον εαυτό τους ως δειλό σε μικρές ηλικίες.  Υπάρχουν δεδομένα που δείχνουν ότι περισσότερα συγκρατημένα μωρά γεννιούνται τον Σεπτέμβριο και Οκτώβριο, μήνες όπου το σώμα παράγει περισσότερη μελατονίνη, μια νευρωνικά δραστήρια ορμόνη που μπορεί να μεταδοθεί στο έμβρυο.  Αλλα βιολογικά χαρακτηριστικά της δειλίας είναι τα γαλανά μάτια, ανοιχτόχρωμο δέρμα, ξανθά μαλλιά και αλλεργίες, που βρίσκονται πιο συχνά στις οικογένειες δειλών παιδιών.

            Αν και τα δειλά άτομα οι άλλοι συνήθως τα αντιμετωπίζουν ως λιγότερο φιλικά και με λιγότερη αυτοπεποίθηση, δεν τα βλέπουν τόσο αρνητικά όσο τα ίδια φοβούνται.  Οι δειλοί άνθρωποι θυμούνται συχνότερα το αρνητικό feedback και τις αρνητικές περιγραφές που κάνουν για τον εαυτό τους.  Υπερεκτιμούν την πιθανότητα ότι δεν θα περάσουν καλά σε μια κοινωνική εκδήλωση και είναι ιδιαίτερα ευαίσθητοι στις πιθανές αρνητικές αντιδράσεις των άλλων, με αποτέλεσμα να ταλαιπωρούνται από άγχος και ανησυχίες.  Οι δειλοί άνθρωποι υποτιμούν τις ικανότητές τους να ανταπεξέλθουν σε κοινωνικές καταστάσεις και έχουν μια γενικότερη απαισιόδοξη στάση προς αυτές, με αποτέλεσμα οι αρνητικές σκέψεις τους να δημιουργούν ένα φράγμα στην κοινωνική τους επικοινωνία.  Η διακαιολογία «δεν μπορώ να το κάνω επειδή είμαι δειλός» αποτελεί την πατερίτσα που τους εμποδίζει να ζήσουν τη ζωή τους ευχάριστα.

            Οι δειλοί φοιτητές δε χρησιμοποιούν όλες τις πηγές πληροφοριών σχετικά με ευκαιρίες εργασίας, είναι πιο μοναχικοί,  ξεχνούν ευκολότερα όταν νομίζουν ότι κρίνονται και δεν πιστεύουν ότι μια στάση αυτοπεποίθησης εκλαμβάνεται θετικά.  Οι δειλοί άντρες παντρεύονται σε μεγαλύτερη ηλικία από αυτούς που δεν είναι δειλοί, έχουν λιγότερο σταθερούς γάμους, αργοπορούν στη δημιουργία σταθερής καριέρας και επιτυγχάνουν λιγότερα..

Αλλάζει ο άνθρωπος;

            Η αλλαγή έρχεται όταν ο άνθρωπος αναγνωρίζει το δειλό κομμάτι του εαυτού του και ταυτόχρονα τα άλλα ψυχικά κομμάτια του.  Η ταύτιση αποκλειστικά με το δειλό κομμάτι είναι επώδυνη, γιατί δεν αφήνει περιθώριο να δει κανείς πως μπορεί να μην είναι κανείς μόνο δειλός.  Αλλά όσο περισσότερο προσπαθεί κανείς να ξεφορτωθεί τη δειλία του, τόσο περισσότερο αυτή επιμένει.  Αλλά όσο περισσότερο ανακαλύπτει και καλλιεργεί κανείς και τις άλλες πλευρές του εαυτού του, τόσο περισσότερο υποχωρεί η δειλία και απελευθερώνεται κανείς από τη βασανιστική αίσθησή της.

Διαβάστε περισσότερα »

Τα μυστικά που κρύβονται πίσω από τα ψέματα

Ξέρετε για ποιους λόγους λέτε ψέματα;

            Μία μέρα τον χρόνο είναι η μοναδική μας ευκαιρία να πούμε όποιο ψέμα λαχταράει η ψυχή μας, να ξεγελάσουμε τους φίλους, τους γνωστούς και την οικογένειά μας, να τους τρομάξουμε, να τους φέρουμε αντιμέτωπους με μια αξιολόγηση ή μια οδυνηρή αλήθεια, χωρίς να υπάρχει καμία ολέθρια συνέπεια!  Παρόλα αυτά, μικρά ή μεγάλα ψέματα λέμε σε καθημερινή βάση!  

Για ποιους λόγους λέμε ψέματα;

            Είμαστε το μοναδικό ον στο ζωικό βασίλειο που έχει την ικανότητα να ξεγελά τους ομοίους του.  ήδη από μικρή ηλικία κοινωνικοποιούμαστε ώστε να λέμε ψέματα.  Ακόμα και τα μικρά, αθώα ψεματάκια, ή τα «κατά συνθήκη ψεύδη» που λέμε για να μη φέρουμε κάποιον άλλο σε δύσκολη θέση ή για να δικαιολογηθούμε, εξακολουθούν να ανήκουν στην κατηγορία «ψέματα».  Υπάρχουν όμως και άλλες κατηγορίες ψεμάτων, λιγότερο αποδεκτών.

Ψέματα…αυτοπεποίθησης

            Συχνά ένας άνθρωπος επιλέγει να πει ψέματα  κινούμενος από μια βαθύτερη αίσθηση ανασφάλειας και έλλειψης αυτοπεποίθησης.  Προκειμένου να τονώσει το «εγώ» του και να παρουσιάσει τον εαυτό του με λαμπερότερα χρώματα σε μια βελτιωμένη εκδοχή του, καταφεύγει σε μικρότερα ή μεγαλύτερα ψέματα.  Πρόκειται για προσπάθεια ανύψωσης και βελτίωσης της αυτοεικόνας ή κατάστασης που τον αφορά τόσο απέναντι στον εαυτό του όσο και απέναντι στους άλλους.  Δυστυχώς όμως, η τακτική αυτή μπορεί να είναι πρόσκαιρα ανακουφιστική, στην πραγματικότητα δε λύνει βέβαια το πρόβλημα, αφού το άτομο που λέει το ψέμα εξακολουθεί να αισθάνεται άσχημα μέσα του και να έχει χαμηλή αυτοπεποίθηση.

Ψέματα ωραιοποίησης

            Άλλοτε πάλι, οι άνθρωποι χρησιμοποιούν την τεχνική του ψέματος για να ωραιοποιήσουν κάποια κατάσταση και να προβάλουν με θετικό τρόπο ορισμένα χαρακτηριστικά της προς τα έξω.  Έτσι, επιλέγουν να πουν ότι στις διακοπές έμειναν σε πολύ καλό ξενοδοχείο (ενώ έμειναν σε ενοικιαζόμενα δωμάτια), ότι έφαγαν σε ένα πολύ γκουρμέ εστιατόρια (ενώ πήγαν στην ταβέρνα της γειτονιάς), ότι αγόρασαν κάτι ακριβό (το οποίο κόστισε όμως λίγο), ότι πέρασαν ένα μοναδικό τριήμερο (ενώ δεν έβλεπαν την ώρα να επιστρέψουν).  Αυτή η ανάγκη μερικών ανθρώπων υπαγορεύεται από μια αίσθηση κατωτερότητας ή αίσθηση ότι οι άλλοι είναι καλύτεροι και σημαντικότεροι.  Προσπαθούν λοιπόν να αντισταθμίσουν τη δική τους ζωή προσπαθώντας να την κάνουν να φανεί καλύτερη και να κάνει καλύτερη εντύπωση σε τρίτους.  Αυτά τα ψέματα μπορεί εύκολα να αποκαλυφθούν και να αφήσουν το άτομο που τα λέει εκτεθειμένο και στην κοροϊδία των άλλων.

Ψέματα ως ανακατασκευή του εαυτού

            Σε άλλες περιπτώσεις το ψέμα αποτελεί τη μοναδική εναλλακτική λύση για κάποιον που θέλει να παρουσιάσει τον εαυτό του τελείως διαφορετικό από ότι είναι.  Η εύκολη λύση για να γίνει ο δειλός γενναίος, ο άπειρος έμπειρος, ο αθώος πονηρός είναι να βρει ένα ψέμα και να παρουσιάσει τον εαυτό του με ανάλογο τρόπο, αποκρύπτοντας τα πραγματικά στοιχεία του χαρακτήρα του.  Το μεγάλο μειονέκτημα αυτής της μεθόδου βέβαια είναι ότι οι μάσκες πέφτουν εύκολα και τότε το άτομο εκτίθεται και νιώθει απογυμνωνμένο….

Ψέματα για να κερδίσουμε ή να αποφύγουμε κάτι

            Πολλές φορές καταφεύγει κανείς στο ψέμα προκειμένου να δημιουργήσει τις κατάλληλες ψυχολογικές συνθήκες στον αποδέκτη του ψέματος για να λυπηθεί ή να συμμεριστεί τις ανάγκες αυτού που λέει ψέματα.  Με αυτή την τεχνική μπορεί κανείς να κερδίσει κάτι ή να αποφύγει κάποια κατάσταση.  Ξανά βέβαια, το πρόβλημα είναι ότι ισχύει η παροιμία «μια του κλέφτη, δυο του κλέφτη, τρεις και τον επιάσαμε», αφού η απάτη κάποτε ξεσκεπάζεται.

Ψέματα αυτοπροστασίας

            Υπάρχουν και τα ψέματα που λέει κανείς για να προστατέψει τον εαυτό του από αρνητικές συνέπειες της συμπεριφοράς του: το παιδί που λέει στη δασκάλα ότι ο σκύλος έφαγε το τετράδιο εργασιών, η έφηβη που λέει ότι είναι για καφέ με τη φίλη της και βρίσκεται σε ένα μπαρ με τον σύντροφό της, ο υπάλληλος που σκαρφίζεται απίθανες δικαιολογίες για να απολογηθεί που άργησε για πολλοστή φορά στη δουλειά του, το άτομο που βρίσκει ένα ψέμα για να μη πει στον σύντροφό του κάποια οδυνηρή αλήθεια, και η λίστα συνεχίζεται….Μπορεί αυτά τα ψέματα να προσφέρουν  πρόσκαιρη κάλυψη, αλλά συνήθως αποκαλύπτονται –και μάλιστα γρήγορα- ενώ έχουν πολύ αρνητικές συνέπειες, αφού ο αποδέκτης τους νιώθει ότι αυτός που του είπε ψέματα τον έχει προδώσει και απογοητεύσει.  Το αποτέλεσμα είναι ότι χάνεται η εμπιστοσύνη και πολλές φορές κλονίζεται η σχέση.

Μπορούμε να μη λέμε ψέματα;

            Αυτό είναι πράγματι ένα καυτό ζήτημα.  Από τη μία μεριά, το να μη λέμε κανένα ψέμα ίσως δεν είναι εφικτό, με την έννοια ότι χρειαζόμαστε κάποιο μηχανισμό  δικής μας προστασίας (πχ, συναντάμε κάποιον γνωστό στο δρόμο μας ρωτάει πώς είμαστε κι εμείς απαντάμε «καλά», ενώ στην πραγματικότητα είμαστε στις μαύρες μας) ή κάποιον μηχανισμό προστασίας των αγαπημένων μας προσώπων (μας ρωτάει η κολλητή μας που έχει πάρει πολλά κιλά αν της πάει ένα συγκεκριμένο ρούχο κι εμείς αποφεύγουμε να απαντήσουμε κατηγορηματικά «όχι» και της προτείνουμε ότι κάτι άλλο πράγματι της ταιριάζει περισσότερο).  Από την  άλλη, όταν καταφεύγουμε στο ψέμα ως τρόπο ζωής εκεί μπορεί να μπλέξουμε στ’ αλήθεια, με την έννοια ότι δε λύνουμε τελικά τα προβλήματά μας (μάλλον δημιουργούμε περισσότερα) ούτε και διευκολύνουμε τις διαπροσωπικές μας σχέσεις.  Όταν κάποιος συνειδητοποιήσει ότι καταφεύγει στο ψέμα πολύ συχνά και στη συνέχεια υφίσταται τις αρνητικές του συνέπειες, θα πρέπει να εξετάσει για ποιο λόγο λέει ψέματα και να προσπαθήσει να βρει τους λόγους που τον εμποδίζουν να πει την αλήθεια.  Μόνο έτσι θα απελευθερωθεί και θα έχει καλύτερες σχέσεις με τον εαυτό του και τους άλλους.

           

Διαβάστε περισσότερα »

10 Tεχνικές για να Βελτιώσετε τη Γλώσσα του Σώματός σας

Η γλώσσα του σώματος παίζει σημαντικό ρόλο στην ηγεσία και την επικοινωνία.  Έχετε δει κάποιο σημαντικό άτομο να τρώει τα νύχια του ενώσω κάνει μια δημόσια παρουσίαση; 

1) Μήπως ο συνομιλητής σας ψεύδεται;  Ψάξτε γι’ αυτά τα σημάδια…

H γλώσσα του σώματος μπορεί να προδώσει το άτομο που λέει ψέματα: παρατηρήστε αν ο συνομιλητής σας ακουμπάει τα χέρια του μεταξύ τους, αν αγγίζει το πρόσωπό τους, αν έχει σταυρωμένα τα μπράτσα του μπροστά στο στήθος του και αν απομακρύνεται από εσάς την ώρα που μιλάτε.  Ερευνητές από το πανεπιστήμιο Northeastern στη Βοστώνη βρήκαν ότι αυτές είναι οι σημαντικότερες ενδείξεις ότι κάποιος ψεύδεται.  Αν μάλιστα συμβαίνουν και τα τέσσερα μαζί…. Μεγάλη προσοχή!  Και φυσικά θα πρέπει να αποφεύγετε αυτές τις κινήσεις εσείς οι ίδιοι όταν μιλάτε με άλλουςκοινωνικά ή επαγγαλματικά.

2) Κάντε τα δύσκολα εύκολα: χαμογελάστε!

Έχετε παρατηρήσει τους αρσιβαρίστες;  Όταν σηκώνουν βάρη κάνουν γκριμάτσες δυσφορίας κυριολεκτικά από το βάρος που σηκώνουν!  Ο προπονητής Charles Garfield, (και συγγραφές του βιβλίου  «Peak Performance») όταν ανέλαβε την Ρώσικη Ολυμπιακή Ομάδα Άρσης Βαρών έκανε ένα μικρό πείραμα.  Ενθάρρυνε τους αθλητές να χαμογελούν αντί να κάνουν γκριμάτσες πόνου στην άρση.  Βρήκε ότι με το χαμόγελο οι αθλητές μπορούσαν να συνεχίσουν λίγο ακόμα την προπόνηση σε σχέση με όταν έκαναν γκριμάτσες πόνου.  Γιατί συνέβη αυτό;  Επειδή οι εκφράσεις του προσώπου στέλνουν συγκεκριμένα μηνύματα στον εγκέφαλο.  Η γκριμάτσα πόνου στέλνει το μήνυμα «Αυτό πονάει!  Στοπ!», οπότε ο εγκέφαλος στέλνει χημικά σήματα του στρες στο σώμα να σταματήσει να καταπονείται.  Έτσι, όσο περισσότερο στρεσσάρετε κάποιος, τόσο λιγότερο προσπαθεί.  Αντίθετα, το χαμόγελο στέλνει το σήμα «Είναι δύσκολο, αλλά μπορώ να το κάνω!» και ο εγκέφαλος στέλνει σήμα να συνεχιστεί η προσπάθεια.

3) Για να έρθετε σε συμφωνία, στείλτε από νωρίς σήματα εγγύτητας.

Οι συνομιλητές είναι ευκολότερο να καταλήξουν σε συμφωνία όταν η διαπραγμάτευση ξεκινά και δείχνουν θετική γλώσσα σώματος (χαμόγελο, νεύματα συμφωνίας, ανοιχτές χειρονομίες, καθρέφτισμα, κλπ).   

4) Ενισχύστε τη συνεργατική διάθεση διευθετώντας την επίπλωση στο γραφείο σας.

Η επίδειξη δύναμης και στάτους είναι σημαντικό να γίνει με μη λεκτικά σημάδια για να εντυπωσιάσει τους πελάτες σας.  Αν όμως επιθυμείτε να αυξήσετε τη συνεργασία με τους εργαζόμενους για εσάς, θα πρέπει να στείλετε το αντίστοιχο μήνυμα.  Ξεχάστε λοιπόν την τεράστια καρέκλα πίσω από το γραφείο σας (τρομακτική! Επιβάλλει εξουσία και θέτει τον άλλο σε μειονεκτική θέση) και αποσύρετε τα μικρά καθίσματα ακριβώς απέναντι από το γραφείο σας (παραπέμπουν σε σύγχρονη Ιερά Εξέταση).  Τοποθετήστε τις καρέκλες για τους συνεργάτες σας λοξά σε σχέση με το γραφείο σας, και επιλέξτε να έχουν μέγεθος ίδιο με τη δική σας καρέκλα.  Εναλλακτικά, δημιουργήστε μια γωνιά συνεργασίας, με στρογγυλό χαμηλό τραπέζι και αναπαυτικά καθίσματα γύρω του, για να ενισχύσετε το αίσθημα της ανεπισημότητας και της συνεργασίας.

5) Μειώστε την αντίσταση του επαγγελματικού συνομιλητή σας δίνοντάς του την επαγγελματική σας κάρτα.

Είστε σε συνέντευξη για μια θέση εργασίας;  Πουλάτε το προϊόν σας;  Επιθυμείτε να προσελκύσετε επενδυτές;  Παρατηρήστε το άτομο απέναντί σας: μήπως είναι λεκτικά αμυντικό; (τύπου «ναι μεν,αλλά»;).  Μήπως έχει αμυντική γλώσσα σώματος (χέρια σταυρωμένα στο στήθος και σταυροπόδι);  Πρόκειται για ενδείξεις ότι (α) δεν κάνετε και τόσο καλή εντύπωση ή (β) ο συνομιλητής σας δε σας ακούει προσεκτικά. 

Μπορείτε να μειώσετε την αντίσταση του συνομιλητή;  Ναι! προσφέρετέ του καφέ ή τσάι, ή, ακόμα καλύτερα, δώστε του την επαγγελματική σας κάρτα (μπροσούρα, δείγμα προϊόντος, κλπ).  Κάτι ανάλογο μπορείτε να κάνετε και σε ένα μεγάλο ακροατήριο, ζητώντας τους να σηκώσουν χέρι και να απαντήσουν μια συγκεκριμένη σχετική ερώτηση (πχ, «πόσοι από εσάς έχετε παρακολουθήσει σεμινάρια βελτίωσης της γλώσσας του σώματος στο παρελθόν;»).  Με αυτό τον τρόπο ο συνομιλητής αναγκάζεται να αλλάξει στάση σώματος για να ανταποκριθεί και εφόσον η γλώσσα σώματος επηρεάζει τη διανοητική στάση που έχει κάποιος απέναντι στα πράγματα, με την αλλαγή στάσης σώματος μειώνεται και η αντίσταση που έχει προς εσάς!

6) Αυξήστε το κύρος σας μειώνοντας τον ενθουσιασμό σας!

Σας ακούγεται κάπως;  Και όμως, αν είστε εξωστρεφής και ενθουσιώδης πιθανότατα κάνετε καλή πρώτη εντύπωση.  Ταυτόχρονα όμως, η έντονα ενθουσιώδης στάση μπορεί να μπερδέψει τους γύρω σας, που περιμένουν και πιο λεπτές αποχρώσεις επικοινωνίας για να κρίνουν το μήνυμα.  Καλύτερα λοιπόν να μειώσετε τις κινήσεις σας: κάνετε μια παύση, πάρετε μια βαθιά ανάσα, περιορίστε τις κινήσεις των χεριών σας στο ύψος του στήθους και όχι πλατύτερα από το εύρος των ώμων και στη συνέχεια παρουσιάστε ένα βασικό επιχείρημά σας.  Έτσι παρουσιάζεστε ως πιο ήρεμο και συγκρατημένο άτομο και δείχνετε τη δύναμή σας.

7) Μετριάστε μια δύσκολη κατάσταση αλλάζοντας στάση σώματος

Έχετε μια δύσκολη συζήτηση ή διαφωνείτε με κάποιον;  Η διαφωνία σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό με την ανάγκη του ατόμου να εκφράσει τη γνώμη του και να ακουστεί.  Αποφύγετε «επιθετικές» στάσεις, πχ να στέκεστε απέναντι στον συνομιλητή ή να τον κοιτάτε έντονα στα μάτια ή να έρθετε ακόμα πιο κοντά του.  Αλλάξτε στάση σώματος και σταθείτε δίπλα του, ώμο με ώμο, κοιτάζοντας στην ίδια κατεύθυνση. 

8) «Σφραγίστε τη συμφωνία» με μια θετική εντύπωση φεύγοντας.

Πήρατε την πολυπόθητη δουλειά;  κάνατε μια συμφωνία;  Μια πώληση;  Μια σημαντική επαγγελματική συναλλαγή;  Θυμηθείτε φεύγοντας να κάνετε θετική εντύπωση: σφίξτε ζωηρά του χέρι του άλλου ατόμου ευχαριστώντας του, κρατήστε το σώμα σας στητό, κοιτάξτε το άλλο άτομο στα μάτια και χαμογελάστε. Με αυτό τον τρόπο δίνετε στον άλλον μια τελική καλή εντύπωση, όπως και στα σόου: το καλύτερο κομμάτι σε μια συναυλία, ή πιο δυνατή σκηνή, είναι στο τέλος, γιατί αυτό μένει τελικά στον θεατή!

9) Αν θέλετε να αλλάξετε τη γλώσσα του σώματός σας, ενημερώστε τους συνεργάτες σας!

Όταν ο επικεφαλής μια ομάδας αλλάζει τη γλώσσα του σώματός του (μέσω coaching) είναι απαραίτητο να ενημερώσει τους συναδέλφους/υφισταμένους του, ώστε… να μην πέσουν από τα σύννεφα!  Πέστε απλά «κάνω μια πρακτική εκπαίδευση στο να μάθω νέες, θετικές τεχνικές επικοινωνίας με τους γύρω μου».  Έτσι, η ομάδα θα ξέρει πού να αποδώσει τις αλλαγές που βλέπει και δε θα μπερδευτεί.

10).  Γλώσσα σώματος και πρώτη επαγγελματική εντύπωση

Η πρώτη εντύπωση μετράει!  Είτε περιμένετε στην αίθουσα αναμονής για συνέντευξη για ανεύρεση εργασίας, είτε περιμένετε κάποιον πελάτη ή έχετε συνάντηση με διευθυντικό στέλεχος.  Έρευνες από το Harvard Business School και το Columbia Business School δείχνουν ότι σε τέτοιες περιπτώσεις είναι σημαντικό να στέκεστε με τρόπο που το σώμα σας στέλνει το μήνυμα «δύναμη, κύρος, σιγουριά» (ίσια πλάτη, ώμοι πίσω, ανοιχτές κινήσεις χεριών μακριά από το σώμα).  Είτε είστε άνδρας είτε γυναίκα, μια τέτοια στάση σώματος αυξάνει τα επίπεδα τεστοστερόνης (ορμόνη που σχετίζεται με τη δύναμη και την αυτοπεποίθηση) και μειώνει τα επίπεδα της κορτιζόλης (ορμόνη του στρες).  Οι ερευνητές μάλιστα βρήκαν ότι το συγκεκριμένο ορμονικό προφίλ αντιστρέφεται με κακή στάση σώματος (καμπούριασμα, ώμοι να γέρνουν μπροστά, σαγόνι προς τα μέσα, κλπ), στάση σώματος που δείχνει ότι είστε σε άμυνα και δεν έχετε αυτοπεποίθηση.

Για να πάμε τα ευρήματα αυτά και ένα βήμα παραπέρα, πριν από μια σημαντική επαγγελματική συνάντηση αντικαταστήστε το smart phone στα χέρια σας με μια εφημερίδα ή ένα κλασέρ, που επίσης προσδίδουν κύρος.

Διαβάστε περισσότερα »

Τα Κλειδιά της Αυτοπεποίθησης

 

Τα Κλειδιά της Αυτοπεποίθησης

 

            Στις μέρες μας γίνεται πολύς λόγος για την αυτοπεποίθηση, και γράφονται πολυάριθμα άρθρα κι εγχειρίδια γι’ αυτό το ανθρώπινο χαρακτηριστικό που σήμερα θεωρείται βασικό προσόν και συστατικό της προσωπικής, κοινωνικής και επαγγελματικής επιτυχίας.

 

Γιατί ορισμένοι άνθρωποι δεν έχουν αυτοπεποίθηση;

            Πέρα από τις βιολογικές καταβολές που έχει ο καθένας, οι παιδικές εμπειρίες ενός ατόμου καθορίζουν και διαμορφώνουν επίσης σε μεγάλο ποσοστό και πολλά χαρακτηριστικά του ατόμου.  Όταν ένα άτομο στην παιδική του ηλικία δεν έχει αρκετή επιβράβευση, οι γονείς του είναι αυστηροί, προτιμούν να επισημαίνουν τα λάθη του παιδιού που πρέπει να διορθώσει και δεν επαινούν αυτά που κάνει σωστά, όταν δεν ενθαρρύνουν, ήδη έχει χάσει τους θεμέλιους λίθους της αυτοπεποίθησης.  Γενικότερα, η έλλειψη ενθάρρυνσης από το σπίτι ή άκριτη αποθάρρυνση του παιδιού (πχ, «μην το κάνεις αυτό, θα λερωθείς», «μη, δε θα τα καταφέρεις, είναι δύσκολο», «πρόσεχε, μπορεί να πέσεις») μπορεί να συμβαίνει λόγω αγάπης και έγνοιας προς το παιδί, δημιουργεί όμως αρνητικό ψυχολογικό κλίμα για την καλλιέργεια της αυτοπεποίθησης.

            Οι χαμηλές επιδόσεις στο σχολείο και η έλλειψη ενθάρρυνσης από τους δασκάλους, ειδικά μάλιστα όταν δεν υπάρχει κάτι άλλο στο οποίο το παιδί να είναι πολύ καλό και να αντισταθμίζει τα αδύνατά του σημεία, επίσης λειτουργούν σαν τροχοπέδη στην ανάπτυξη της αυτοπεποίθησης.  Και βέβαια, όταν το παιδί δεν έχει διδαχτεί από νωρίς να εκτιμά τον εαυτό του και να καλλιεργεί τα προσόντα και τις ικανότητές του, τότε δε γνωρίζει την έννοια της αυτοπεποίθησης.

 

Είναι φανερό ότι κάποιος δεν έχει αυτοπεποίθηση;

            Παρά τα στερεότυπα που θέλουν το άτομο χωρίς αυτοπεποίθηση να είναι μια καρικατούρα ανθρώπου με δειλίες, που σκοντάφτει, κρύβεται και κάνει γκάφες, στην πραγματικότητα οι άνθρωποι που δε διαθέτουν αυτοπεποίθηση δύσκολα διακρίνονται από τους γύρω τους.  Συχνά άτομα πετυχημένα και κοινωνικά δε διαθέτουν αυτοπεποίθηση, αλλά γνωρίζουν πώς να το συγκαλύπτουν ώστε να μην είναι φανερό στον περίγυρό τους.  Αυτό δε σημαίνει ότι οι συγκεκριμένοι άνθρωποι είναι ευτυχισμένοι ή σε αρμονία με τον εαυτό τους: το αντίθετο, αφού διαρκώς προσπαθούν να κρύψουν το «ελάττωμα» που τους καίει ώστε να μη φανερωθεί προς τα έξω.

 

Ψυχολογικά χαρακτηριστικά

            Οι άνθρωποι που δεν έχουν αυτοπεποίθηση συνήθως χαρακτηρίζονται από ψυχολογική αδυναμία, την αίσθηση κατωτερότητας και του ότι οι άλλοι είναι πάντα καλύτεροι από τους ίδιους.  Αυτή η απαξία προς τον εαυτό συχνά εκδηλώνεται με αρνητικά σχόλια προς τον εαυτό, αδυναμία λήψης πρωτοβουλίας ή εκτέλεσης δύσκολων καθηκόντων και μόνιμης σύγκρισης με τους άλλους, πάντα σε βάρος του εαυτού τους.  Συχνά υπάρχει το αίσθημα της αυτολύπησης και της αδυναμίας.  Πολλά άτομα που δεν έχουν αυτοπεποίθηση γίνονται νευρικά, εριστικά κι έχουν ξεσπάσματα θυμού.  Κάτω από αυτή τη «μάσκα», όμως, κρύβεται ένα άτομο που δεν πιστεύει στον εαυτό του και δεν ξέρει πώς να χειριστεί τις αδυναμίες του.

 

Χαρακτηριστικά της σκέψης

            Το άτομο που δεν πιστεύει στον εαυτό του και τις ικανότητές του δύσκολα θα τολμήσει να κάνει κάτι καινούργιο, δύσκολο ή διαφορετικό, επειδή φοβάται ότι θα αποτύχει.  Η τάση που έχει να συγκρίνει τον εαυτό του με άλλους και να βρίσκει ότι το ίδιο είναι χειρότερο περιπλέκει τα πράγματα ακόμα περισσότερο, γιατί βλέπει μόνο τα αρνητικά του σημεία.  Από την άλλη, η ψυχολογική του αδυναμία δεν του επιτρέπει να ανασκουμπωθεί και να διορθώσει τα ελαττώματά του, κι έτσι το άτομο αυτό παγιδεύεται στις αρνητικές του σκέψεις, ενώ ταυτόχρονα αδρανεί και δεν κάνει κάτι για να αλλάξει την κατάσταση.

Γενικά, τα άτομα χωρίς αυτοπεποίθηση τείνουν να διαστρεβλώνουν την πραγματικότητα με τις σκέψεις τους: για παράδειγμα, όταν κάνουν κάτι σωστά θεωρούν ότι ήταν καθαρά θέμα τύχης (και δεν το αποδίδουν στις ικανότητές τους), ενώ όταν δεν κάνουν κάτι καλά θεωρούν ότι ήταν αποκλειστικά δικό τους λάθος (ακόμα και αν υπήρχαν άλλοι παράγοντες που δεν μπορούσε να τους ελέγξει το άτομο).

Η καταστροφική σκέψη των ατόμων αυτών τα οδηγεί να πιστεύουν πως ακόμα κι αν προσπαθήσουν θα αποτύχουν, με αποτέλεσμα να μη δοκιμάζουν καν!  Ένα άλλο σημείο, χαρακτηριστικό της σκέψης τους είναι ότι βλέπουν τον κόσμο σε «άσπρο-μαύρο», χωρίς τις ενδιάμεσες αποχρώσεις.  Αυτό σημαίνει ότι θα θεωρούν όλα είτε απολύτως θετικά είτε απολύτως αρνητικά, χωρίς να αντιλαμβάνονται ότι υπάρχουν και ενδιάμεσες διαβαθμίσεις!  Τέλος, αυτά τα άτομα τείνουν να ασκούν… «μαντικές» ικανότητες, με την έννοια ότι διαρκώς προφητεύουν ότι όλα θα πάνε άσχημα.

 

Πώς βελτιώνεται η έλλειψη αυτοπεποίθησης;

            Το πρώτο βήμα για να αποκτήσει κανείς αυτοπεποίθηση είναι…να παραδεχτεί ότι δεν τη διαθέτει!  Όσο κι αν ακούγεται αυτό παράδοξο, πολλά άτομα που δεν έχουν αυτοπεποίθηση είτε δεν το γνωρίζουν είτε δεν τολμούν να το παραδεχτούν και ρίχνουν το φταίξιμο σε άλλους παράγοντες.

            Είναι σημαντικό για τον καθένα να αποδεχτεί τον εαυτό του με τα προτερήματα και τα ελαττώματά του και να θυμάται ότι όλοι οι άνθρωποι διαθέτουν και από τα δύο!  Ωστόσο, αυτό δεν αποτελεί δικαιολογία για να μην προσπαθεί κανείς να προσπαθήσει να διορθώσει τα αδύνατά του σημεία.  Επίσης σημαντικό είναι να μάθει να κάνει κανείς και θετική αυτοκριτική, ώστε να επαινεί τον εαυτό του για τα καλά και σωστά που κάνει, χωρίς να περιμένει την επιβράβευση από τους άλλους.

            Κάθε άτομο, μικρότερης ή μεγαλύτερης ηλικίας, χρειάζεται να βρει δραστηριότητες που του προσφέρουν ικανοποίηση, ευχαρίστηση και την αίσθηση της επιτυχίας.  Ακόμα, όταν επιθυμεί κανείς να ξεκινήσει κάτι καινούργιο ή, γενικά, να βάλει τάξη στη ζωή του, θα πρέπει να μάθει να θέτει μικρούς αλλά εφικτούς στόχους και να επιβραβεύει τον εαυτό του σε κάθε βήμα που πετυχαίνει.

            Ακόμα, θα πρέπει να πάψει κανείς να επιζητάει καθολική αποδοχή και την αγάπη όλων.  Χρειάζεται να δεχτεί ότι κάτι τέτοιο δεν είναι δυνατό, αλλά ούτε και αποτελεί «αποδεικτικό» στοιχείο της αξίας ενός ατόμου.  Όταν κανείς μαθαίνει να μη στήνει παγίδες στον εαυτό του, αλλά εξετάζει τα πράγματα ρεαλιστικά και αποφασίζει να κάνει κάτι για να αλλάξει την κατάστασή του (είτε από μόνος του είτε, ακόμα καλύτερα, με βοήθεια), τότε μπορεί να επιτύχει και να αυξήσει την αυτοπεποίθησή του!

 

Διαβάστε περισσότερα »

Αυτό-αμφισβήτηση και φόβος

Αυτό-αμφισβήτηση και φόβος
http://health.in.gr/news/article.asp?lngArticleID=149936
1/9/2008


Δρ Λίζα Βάρβογλη, Ph.D. Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, Νευροψυχολόγος

Η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος αποτελούν ψυχολογικές μάστιγες της εποχής μας. Τα δυο αυτά συναισθήματα παρεμβαίνουν στη διαδικασία του να επιλέξουμε ή να πραγματοποιήσουμε τους στόχους μας.
Η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος εκδηλώνονται με τις μικρές εσωτερικές εκείνες φωνούλες που μας λένε «δεν θα πετύχεις ποτέ, οπότε γιατί να προσπαθήσεις;» ή «ποιος νομίζεις ότι είσαι; Θα αποτύχεις!». Η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος είναι τα συναισθήματα που μας κάνουν να ακούμε τι λένε και -ακόμα χειρότερα- να πιστεύουμε αυτές τις φωνές, με αποτέλεσμα να τα παρατάμε πριν καν ξεκινήσουμε.

Η μπλοκαριστική δύναμη της αρνητικής σκέψης
Πολλοί άνθρωποι αισθάνονται αυτό-αμφισβήτηση και φόβο κάποια στιγμή στη ζωή τους και κάνουν κάτι γι' αυτό. Αλλοι πάλι, τελματώνουν ή αισθάνονται σίγουροι για τον εαυτό τους σε έναν τομέα, όπως π.χ. τον επαγγελματικό. Αυτοί οι άνθρωποι φοβούνται να δοκιμάσουν νέα πράγματα, όπως το να γνωρίσουν νέους φίλους ή σύντροφο, να κάνουν ένα μεταπτυχιακό ή να μάθουν νέες στρατηγικές διαχείρισης της ζωής τους. Αισθάνονται «κολλημένοι» και καταδικασμένοι.
Όταν όμως κανείς αισθάνεται αυτό-αμφισβήτηση και φόβο, χάνει τις ευκαιρίες που του παρουσιάζονται: προβλέπει ότι τίποτα καλό δεν πρόκειται να του συμβεί, οπότε δε δοκιμάζει τίποτα καινούργιο και αρνείται να πάρει το παραμικρό ρίσκο. Έτσι όμως υποτιμά καταστάσεις και ανθρώπους που θα μπορούσαν να τον βοηθήσουν να πραγματοποιήσει τους στόχους του. Η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος παίρνουν διαφορετικές μορφές και προέρχονται από ποικίλες πηγές, οπότε προέχει να μάθει κανείς να τις αντιμετωπίζει.

Πώς δημιουργείται η αυτό-αμφισβήτηση και ο φόβος
Ήδη από πολύ μικρή ηλικία ο άνθρωπος παίρνει μηνύματα για τον εαυτό του και τις ικανότητές του από την οικογένεια και στη συνέχεια από το σχολείο. Μία κατηγορία είναι οι υπερπροστατευτικοί γονείς που δεν επιτρέπουν στο παιδί να ρισκάρει και να ανοίξει τα φτερά του: στέλνουν το μήνυμα «πρόσεχε, θα πέσεις και θα αποτύχεις», το οποίο κάτω από την επιφάνεια κρύβει το μήνυμα «δεν έχεις αρκετές δυνάμεις».
Αλλη κατηγορία είναι οι γονείς που πιστεύουν ότι το παιδί τους δεν είναι αρκετά έξυπνο, γρήγορο, ταλαντούχο ή ικανό και το τονίζουν αυτό με κάθε τρόπο και σε κάθε ευκαιρία, είτε κάνοντας συγκρίσεις είτε προσγειώνοντας το παιδί. Σε άλλες περιπτώσεις, και πάλι άθελά τους, οι γονείς περνάνε στα παιδιά το μήνυμα ότι «ως οικογένεια δεν έχουμε αρκετά χρήματα, ωραίο σπίτι, αυτοκίνητο και ρούχα… άρα είμαστε κατώτεροι από τους άλλους» κάτι το οποίο το παιδί εσωτερικεύει και προχωρά βάσει αυτού.
Αλλοτε πάλι οι γονείς ή το σχολείο έχουν περιορισμένες βλέψεις για την επαγγελματική αποκατάσταση του παιδιού και το στρέφουν σε «σίγουρες» επιλογές: να ακολουθήσει για το καλό του το επάγγελμα του πατέρα ή να μπει στο δημόσιο, ματαιώνοντας τα όνειρά του για άλλη καριέρα. Καθώς το παιδί ενστερνίζεται αυτά τα μηνύματα, «μαθαίνει» κάτι για τον εαυτό του: ότι, σύμφωνα με τη γνώμη και εκτίμηση των άλλων, δεν θα τα καταφέρει.
Κάτω από τέτοιες συνθήκες ο άνθρωπος μαθαίνει να επικεντρώνεται κάθε φορά στο αρνητικό. Όποτε του παρουσιάζεται μια ευκαιρία σκέφτεται τι μπορεί να πάει στραβά, φοβάται ότι δεν του αξίζει και κάνει σενάρια προσπαθώντας να δει από πού θα του έρθει η αποτυχία ή η καταστροφή. Για να αντισταθμίσει τους φόβους του, συχνά ο άνθρωπος παίρνει μια αμυντική στάση και παριστάνει ότι δεν τον ενδιαφέρει η παρούσα κατάσταση, με το σκεπτικό «δεν είμαι τόσο καλός όσο οι άλλοι. Αν προσπαθήσω και δεν τα καταφέρω θα γελοιοποιηθώ, αλλά αν δεν προσπαθήσω, τουλάχιστον δε θα γελοιοποιηθώ». Η λογική αυτή του παραλόγου οδηγεί σε αυτοσαμποτάρισμα και τελμάτωση.

Αυτό-αμφισβήτηση και φόβος στις σχέσεις
Οι σχέσεις είναι ένας σημαντικός τομέας που επηρεάζεται από την αυτό-αμφισβήτηση και το φόβο. Ο άνθρωπος αυτός, όταν του συμβεί κάτι όμορφο, όπως μια νέα σχέση, αντί να επικεντρωθεί στο θετικό αρχίζει και αμφισβητεί το αν του αξίζει αυτή η σχέση και το αν μπορεί να την κρατήσει. Έτσι, μπαίνει σε έναν κυκεώνα αρνητικών σκέψεων του στυλ «ο/η σύντροφός μου θα πρέπει να είχε προηγούμενους συντρόφους ωραιότερους/εξυπνότερους/καλύτερους κοκ από εμένα, οπότε θα με παρατήσει» ή «ποτέ δε συμβαίνουν καλά πράγματα σε μένα» ή «εγώ αποκλείεται να κρατήσω κάτι τόσο όμορφο», ενώ θα ήταν πολύ πιο ρεαλιστικό να σκεφτεί «μου αρέσει πολύ αυτή η σχέση και θέλω να βάλω τα δυνατά μου να την κάνω να πετύχει και να διαρκέσει». Αλλά για να το πει κανείς αυτό μέσα του, πρέπει να έχει μια θετική εσωτερική φωνή και πίστη στον εαυτό του και τις δυνάμεις του.

Θετικές Αλλαγές
Για να αλλάξει κανείς θα πρέπει να ξεκινήσει από τη στάση που έχει απέναντι στον εαυτό του ώστε να αποκτήσει αυτοέλεγχο και αυτοπεποίθηση. Αλλάζοντας την αρνητική σκέψη και καλλιεργώντας την ικανότητα να βλέπει και την άλλη όψη του νομίσματος είναι ένα σημαντικό βήμα.

Δέκα Τεχνικές Αλλαγής

• Κάντε μια λίστα με τους φόβους σας. Μόνο αν παραδεχτείτε ότι υπάρχουν θα βρείτε λύση στα προβλήματά σας.
• Σημειώστε με ποιο τρόποι οι φόβοι σας επηρεάζουν τη ζωή σας
• Σημειώστε τα αρνητικά μηνύματα που σας λέει η εσωτερική σας φωνή
• Αντικαταστήστε το κάθε αρνητικό μήνυμα με ένα θετικό
• Δημιουργήστε ένα υποστηρικτικό δίκτυο φίλων και οικογένειας και ξεκόψτε από τα άτομα που σας δημιουργούν προβλήματα ή φέρνουν αρνητισμό στη ζωή σας
• Διαβάστε βιβλία που θα βοηθήσουν την εξέλιξή σας
• Δεχτείτε το παρελθόν σας και ταξινομήστε το στο χρονοντούλαπο της ιστορίας
• Κάντε μια λίστα με τους στόχους σας και τα βήματα που πρέπει να κάνετε για να τους πετύχετε
• Κάντε ένα βήμα κάθε μέρα. Κάθε φορά που κάνετε κάτι που σας φέρνει πιο κοντά στην πραγμάτωση των στόχων σας θα νιώθετε καλύτερα για τον εαυτό σας.
• Όταν οι φόβοι και η αυτό-αμφισβήτηση επιστρέφουν μην τρομάξετε: χρησιμοποιήστε τις ικανότητες που έχετε μάθει και έχετε πίστη στον εαυτό σας ότι θα τους ξεπεράσετε.

Διαβάστε περισσότερα »